जून महिना पावसाने भिजला असला तरी, भारतीय हवामान विभागाने (IMD) शुक्रवारी अंदाज वर्तवला आहे की जुलैमध्ये संपूर्ण देशात समाधानकारक पाऊस पडेल (दीर्घ कालावधीच्या सरासरीच्या 94 ते 106 टक्के).
जुलैमध्ये राज्यातील बहुतांश भागात सरासरीपेक्षा जास्त पाऊस पडेल, असा अंदाज आयएमडीने वर्तवला आहे.
जूनमध्ये देशात सरासरीपेक्षा १० टक्के कमी पाऊस झाला. राज्यात सरासरीपेक्षा कमी पाऊस झाला आहे. त्यामुळे शेतकरी हतबल झाला आहे. यंदा पाऊस नसल्याने अनेक ठिकाणी पेरणीची कामे ठप्प झाली आहेत.
त्याच धर्तीवर आयएमडीचे महासंचालक डॉ. मृत्युंजय महापात्रा यांनी शुक्रवारी आपल्या अंदाजात जुलै महिन्यात राज्यातील पावसाच्या स्थितीत सुधारणा होण्याची शक्यता व्यक्त केली आहे. कोकण, मध्य महाराष्ट्र आणि मराठवाड्यात सरासरीपेक्षा जास्त पाऊस पडण्याची शक्यता 30 ते 50 टक्के आहे.
प्रतिकूल हवामानामुळे मान्सूनच्या प्रवासात येणारे अडथळे, 'बिपर्जय' चक्रीवादळामुळे लांबलेला मान्सूनचा प्रवास यामुळे राज्यातील बहुतांश भागात पावसाने जूनची सरासरी ओलांडलेली नाही.
पुण्यासह मध्य महाराष्ट्रात मान्सूनचे उशिरा आगमन झाले. गेल्या आठवडाभरात पावसाने हजेरी लावली; मात्र संख्येत समाधानकारक वाढ झाली नाही. पुण्यात जून अखेरपर्यंत 78 मिमी पावसाची नोंद झाली असून, तो सरासरीपेक्षा 95.4 मिमी कमी आहे.
हवामान खात्याच्या अंदाजानुसार, प्रतिकूल हवामानामुळे मान्सूनचे आगमन 15 दिवसांनी लांबले आहे. जूनच्या सुरुवातीला मान्सूनपूर्व पावसाऐवजी कोकण वगळता राज्यातील बहुतांश भागात उष्णतेची लाट आली. त्यामुळे पारा चाळीशीवर पोहोचला होता. जून महिन्याचे पंधरा दिवस उलटले तरी पाऊस झालेला नाही.
मान्सूनने 25 जून रोजी मध्य महाराष्ट्रासह पुण्यात प्रवेश केला. पावसाची आतुरतेने वाट पाहणाऱ्या पुणेकरांना गेल्या आठवड्यात भिजण्याची संधी मिळाली; मात्र, महिनाभर ऊन आणि पाऊस सुरूच राहिल्याने पावसाने जूनची सरासरीही गाठली नाही.
भारतीय हवामान खात्याने पुण्यासाठी जूनची सरासरी निश्चित केली आहे. यंदा 30 जून रोजी रात्री 8.30 वाजेपर्यंत 78 मिमी पाऊस झाला आहे. सलग दुसऱ्या वर्षी पावसाने जूनची सरासरी ओलांडली नाही. शहराच्या तुलनेत घाटमाथा, धरम परिसरात गेल्या आठ दिवसांत पावसाचा जोर वाढला आहे.
म्हणून समाधानकारक नाही; धरण साठ्यात मात्र काही प्रमाणात वाढ नोंदवण्यात आली. किमान जुलैपर्यंत शहरात मुसळधार पाऊस पडेल, अशी अपेक्षा पुणेकरांना आहे. पुण्यासारख्या राज्यातील बहुतांश जिल्ह्यांचीही अशीच अवस्था आहे. अनेक जिल्ह्यांमध्ये सरासरीपेक्षा खूपच कमी पाऊस झाला आहे.
शनिवारी नाशिक शहरासह इगतपुरी, पेठ, त्र्यंबकेश्वर, सुरगाणा तालुक्यांमध्ये दमदार पाऊस झाला. उर्वरित तालुक्यात पावसाची तीव्रता कमी आहे. यामुळे आता घाटमाथा परिसरातील भात उत्पादक शेतकऱ्यांना दिलासा मिळाला आहे. शेतकरीही गेल्या महिनाभरापासून पावसाच्या प्रतीक्षेत होते. पावसाने दडी मारल्याने खरीप हंगामातील शेतीची कामे ठप्प झाली आहेत. मात्र आता उशिराने पाऊस पडल्याने आता वेग वाढू लागला आहे.
गेल्या आठवड्यात पडलेल्या पावसाने सुरुवातीला रिमझिम पाऊस पाडला. मात्र, आता पावसाचा जोर वाढल्याने धरणातील पाणीपातळीही वाढू लागली आहे. त्र्यंबकेश्वरमध्ये शनिवारी झालेल्या मुसळधार पावसामुळे त्र्यंबकेश्वर मंदिर परिसरात लहान-मोठ्या विक्रेत्यांची गर्दी उसळली होती. मुसळधार पावसामुळे दैनंदिन कामकाजावरही परिणाम झाला.
मावळातील साकव पूल वाहत्या पाण्यात वाहून गेला; वाडीवाले यांचा संपर्क तुटला, अनेक लोक अडकले
काही दिवसांपूर्वी नाशिक शहरावर पाणीटंचाईचे संकट ओढवले होते. मात्र पावसाचे उशिरा आगमन आणि नंतर जोरात वाढ झाल्याने धरणांच्या पाणलोट क्षेत्रातील पाण्याची पातळी वाढू लागली आहे, त्यामुळे पुढील संभाव्य पाणीकपात टळण्याची शक्यता आहे.